Ana Sayfa / Çeviriler / Musul’da Yıkılmış Okullar ve Eğitimden Mahrum Kalmış Çocuklar
Musul ve Eğitimden Mahrum Kalan Çocuklar
Kaynak: Azhar Al-Rubaie / VICE Arapça

Musul’da Yıkılmış Okullar ve Eğitimden Mahrum Kalmış Çocuklar

“Savaş yüzünden yıkılmış binaların yıkımları arasında madeni kutuları ararken, zaman zaman çok kötü kokan çürümüş cesetleri buluyoruz.”

“IŞİD’i Musul’a getiren şey cehalettir, hükümet bunu unutmuş.’’ Bu sözlerle 55 yaşında olan ve 12 yaşındaki Muhammed’in babası Kahtan Ahmed Yunus konuşmasına başladı, ardından şu şekilde devam etti: “Ekonomik sorunlardan dolayı çocuğum 4 yıldır okulu bırakmış durumda. Şimdi IŞİD gibi ortaya çıkabilecek herhangi bir silahlı örgütün kurbanı olacak diye korkuyorum.” Savaştan dolayı yarısı yıkılmış bir evde ailesi ile birlikte yaşayan Yunus yüksek bir sesle şunu diyor: ‘‘Ben işsizim ve oğlum Muhammed’in okulun masraflarını karşılayacak durumda değilim.’’

Şehri IŞİD’den temizleyeli 2 yıldan fazla olmasına rağmen yaşanan ekonomik sıkıntılar, aile kaybı ve okula başlama yaşı geçmiş olmasından dolayı çocukların çoğu okula devam edememektedir. Bu yüzden çocuklar, okul ile değil zahmetli ve ağır işlerle uğraşmaktalar. 17 Ekim 2016 tarihinden Temmuz 2017 tarihine kadar Musul’u IŞİD’den temizleme operasyonu esnasında gerçekleşen hava saldırıları sonucu; okullar, evlerden birkaç metre uzaklıkta iken şimdi kilometrelerce uzaklaştığından çocuklar okula ulaşabilmek için saatlerce yürümek zorunda kalıyorlar.

Ebeveynler, kızlarını Irak Kız Lisesi’nin önünde bekliyorlar. (Kaynak: Azher Al-Rubaie)

IŞİD, kontrol ettiği tüm okulların müfredatını değiştirmişti. Sanat ve müzik dersinin yerine şeriat dersi koydu ve çocukları örgüte katılmaya teşvik eden bazı dersler ekledi. Ayrıca silah kullanmayı, ateş etmeyi ve patlayıcı tuzak kurmayı öğreten dersleri de zorunlu hale getirmişti. 2014 yılında IŞİD şehre girdiğinde Musul’da birçok aile çocuklarını okula göndermemeye başladı. VICE Arapça ekibinin görüşme yaptığı ebeveynler; çocuklara radikalleşmeyi ve öldürme kültürünü öğreten IŞİD’in uyguladığı eğitim sisteminden korktukları için çocuklarını okula göndermemeyi tercih ettiklerini belirtiler.

‘‘Bir sınıfta 63 öğrenci var ve bu oldukça büyük bir rakam. İyi bir eğitim kalitesi sağlanması için sınıfta en fazla 30 öğrenci olmalıdır.’’

Şu anda şehir IŞİD’den temizlenmiş olmasına rağmen, yıkılan okulların restorasyonu başta olmak üzere birçok sorun yaşanmaktadır. Geçen yıl Norveç Göçmen Konseyi’nin yayınladığı bir rapora göre 62 okul tamamen yok olmuş ve 200’den fazla okul hasar görmüştür.

Irak’ta UNICEF’in iletişim müdürü olan Ziyena Avad, şehirde ihtiyaçların çok fazla olduğunu açıkladı, ardından dedi ki:

‘‘UNICEF, bugüne kadar Musul’da 315 okulun yeniden yapılması için yardım etti. Şimdi ise 38 okulda çalışmalarımız devam ediyor. Daha da çalışmamız lazım, özellikle Musul’un batı bölgesinde, fakat ne yazık ki finansman konusunda büyük zorluklar yaşıyoruz.’’

Musul’un batısında bazı çocuklar su birikintisinde oynuyorlar. (Kaynak: Azher Al-Rubaie)

UNICEF raporu, Irak genelinde 3,5 milyon çocuğun eğitime erişemediklerini, onların bazılarının düzensiz bir şekilde okula gittiklerini ve 600,000’den fazla sığınmacı çocuğun okuldan mahrum kaldığını açıklamaktadır. Çocuklarını okula göndermemeyi tercih eden aileler, çocuklarının radikal örgütler tarafından istismar edilmesinden korktuğunu dile getirdiler.

Bu ailelerin yaşadığı durumu yakından takip etmek için VICE ekibi, Musul’un batısında bulunan Emel semtine giderek, Irak Kız Lisesi’ne ziyarette bulundu. Öğrencilerle dolu bir sınıfa girildi ve oradaki öğrenci sayısının fazlalığı yüzünden stres yaşayan öğretmen Huda Kasım Sultan ile görüşme gerçekleştirdi. Huda öğretmen konuşmasında: ‘‘Bir sınıfta 63 öğrenci var ve bu oldukça büyük bir sayı. İyi bir eğitim kalitesi sağlanması için sınıfta en fazla 30 öğrenci olmalıdır.’’ dedi.

‘‘Kızlarımı okula kaydettirmeye çalıştım fakat okula başlama yaşını geçtikleri için yaptığım tüm başvurular geri çevrildi.’’

Okulun birkaç metre ilerisinde 51 yaşında Muhiber Hamdun ile görüşme yapıldı. Görüşmede, iki kızının Tıyebe (13 yaş) ve Sedre’nin (16 yaş)  Irak Kız Lisesi’ne girmelerini ümit ettiğini söyleyerek konuşmasına şöyle devam etti: ‘‘Kızlarımı okula kaydettirmeye çalıştım fakat okula başlama yaşını geçtikleri için yaptığım tüm başvurular geri çevrildi. Mili Eğitim Bakanlığı’nın, IŞİD döneminde mağdur kalan okul öğrencilerine yönelik sınıf geçme sınavı hazırladığını yeni öğrendim. Daha önce yeterli bilgilendirme yapılmadığı için haberim olmadı. Kızlarım her gün ‘Biz neden diğer arkadaşlarımız gibi okula gitmiyoruz?’ diye bana soruyorlar fakat cevabım olmadığı için üzülerek susuyorum.’’ dedi.

Muhiber Hamdun (ortada), kızları Tıyebe (sağda) ve Sedre (solda) ile beraber. (Kaynak: Sebastian Castiler)

Musul’un batısında bulunan Emel bölgesinde, Hala Hilal Hanım (37 yaş) ile görüşme yapıldı. Hala Hilal, kocası ve çocukları ile birlikte Irak’ın Kürt Bölgesel Yönetimi’ne sığınmıştı ve orada çocuklarının okula kaydını yapabilmişti. Ancak eski şehrine geri döndüğü zaman çocuklarının IKBY’de okuduğunu ispatlayamadı.

“Şimdi çocuklarımdan üçü okula başlama yaşına gelmiş durumda fakat okula vereceğim evraklar eksik olduğu için evimize yakın olan okulun müdürü kabul etmiyor. Ve ben ne yazık ki bu belgeleri temin edecek durumda değilim. Böyle olunca 7 çocuğumun herhangi bir geleceği yok.”

Okullarına gidemeyen Hala hanımın çocukları. (Kaynak: Azher Al-Rubaie)

Mağdur olan çocukların okula kabul edilmemesinin sebebini anlamak için Musul’un bağlı olduğu ilin Milli Eğitim Şubesinin insan kaynakları sorumlusu Sami el-Fudaily’nin yanına gidilmiş.

Okula kayıt olamayan çocukların durumu sorulduğunda, bu konudaki sorumlu Sami el-Fudaily, idari işleri bilmeyen cahil ebeveynlerin olduğunu belirtti.

Ardından el-Fudaily konuşmasına şöyle devam etti: ‘‘Musul’un 5.000’den fazla öğretmene ve 100’den fazla okula ihtiyacı var. UNICEF gibi devlet kurumu olmayan kurumların yaptığı yardımlar ancak okul tamiri gibi küçük projelere yetiyor.’’

‘‘Çalışmazsak kim bize bakacak? Devlet mi? Devlet bizi hiçbir zaman düşünmedi ki, hatta bizi tamamen unuttu.’’

Sami el-Fudaily ile yapılan görüşmeden sonra eski şehrin bir sokağında, yıkıntıları karıştırırken kardeşleri Ahmed(13) ve Salih (11) ile birlikte Muhammed Alavy (15 yaş) ile karşılaşılır.

Onunla biraz konuştuktan sonra okula dönmek isteyip istemediğini sorulduğunda şöyle yanıt verdi: ‘‘Diğer çocuklar gibi tabii ki okula dönmek istiyorum ama bunu yapamam, ben şimdi işsiz kalmış aileme yardımcı oluyorum.’’

Muhammed Alavy. (Kaynak: Azher Al-Rubaie)

Muhammed, bu yıkımlarda madeni kutuları toplama işinden kardeşleri ile beraber aylık 80 dolar kazandıklarını söyledi.

‘‘Ama bazen bu parayı kazanamayabiliriz çünkü ailemiz bu yıkımlarda patlayıcı maddeler olduğu için bizi bazen göndermiyor.’’ Çocuk heyecanı ile konuşmasına devam eden Muhammed şunu ekledi: ‘‘Savaş yüzünden yıkılmış binaların yıkımları arasında madeni kutuları ararken, zaman zaman çok kötü kokan çürümüş cesetler buluyoruz ama onlardan korkmuyoruz, alıştık, artık bu kokuları almamak için tek yaptığım şey burnuma bir kumaş parçası koyup işe devam etmek oluyor.’’ dedi.

Muhammed Alavy, küçük kardeşi ile binaların yıkıntılarında madeni kutuları ararken. (Kaynak: Azher Al-Rubaie)

Eğitim kalitesi iyi olmamasına rağmen çocukların çoğu hala okula geri dönmeyi ve Musul’da savaşın başladığından beri göremedikleri arkadaşlarına kavuşmayı ümit etmektedir. Ebeveynler ise geleceğin umudu olan çocuklarının okula geri dönmeleri için mücadele etmektedir.

Muhammed Alavy ile yapılan görüşme şu sözlerle bitiyor: ‘‘Yıkıntılarda çalışan sadece ben değilim ki, benim gibi o işi yapan 15’ten fazla çocuk var. Çalışmazsak kim bize bakacak? Devlet mi? Devlet bizi hiçbir zaman düşünmedi ki, hatta bizi tamamen unuttu.’’

Bu makaleye atıf için: Ad soyad, Kurum Adı, Sayfa Adı ya da Başlığı, Yayın Tarihi , Web Adresi, ( Son Güncellenme Tarihi / Erişim Tarihi ) formatında belirtilmesi gerekmektedir.
Telif Hakları hakkında detaylı bilgi için tıklayınız.

Yehia Al Kilany

Yehia Al Kilany
TESAD Arapça Çevirmeni

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir