Türkiye Sermaye Piyasaları Kongresi 2017

Yazan: Gökhan ÖZENCİ

Sizlere 14-15 Kasım tarihlerinde Wyndham Grand İstanbul Levent’te gerçekleşen Türkiye Sermaye Piyasaları Kongresindeki “Geleceğimiz İçin Büyüme” temalı toplantısında “Büyüme, Ama Nasıl?” konulu panel hakkında gözlemlerimi paylaşacağım. mahfi eğilmez.

Sizlere 14-15 Kasım tarihlerinde Wyndham Grand İstanbul Levent’te gerçekleşen Türkiye Sermaye Piyasaları Kongresindeki “Geleceğimiz İçin Büyüme” temalı toplantısında “Büyüme, Ama Nasıl?” konulu panel hakkında gözlemlerimi paylaşacağım.

Mahfi Eğilmez Hoca’nın moderatörlüğünde gerçekleşen panel, Dünya Bankası’ndan Dr. Ayhan Köse, İstanbul Bilgi Üniversitesinden Prof.Dr. Ege Yazgan ve TEPAV’dan Prof.Dr. Güven Sak’ın katılımlarıyla gerçekleşti. Her biri alanında birbirinden değerli olan bu insanlar büyüme ile ilgili sunumlar gerçekleştirdi.

İlk olarak Dr. Ayhan Köse büyüme potansiyelinden bahsetti: “Potansiyeli sağlıklı olarak nasıl doldurabiliriz, Potansiyeli nasıl yükseltebiliriz” gibi sorulara cevaplar aramaya çalıştı. “Potansiyeli nasıl yükseltebiliriz” sorusuna cevaben dört önemli unsur dile getirdi; yatırımlar, inovasyon, kurumların şeffaflığı ve kalitesi, son olarak da işçi reformları. Her biri bu süreçte birbirini destekleyen dört önemli unsurdur.

İkinci konuşmacı olan Prof. Dr. Ege Yazgan ise öncelikle ülkemizin ekonomi dinamiklerinden, büyümenin kaynaklarından bahsetti. Ege Yazgan’ın sunumunda özellikle dikkat çeken birkaç husus var. Bunlardan biri, 1990’ların sonundan itibaren Sermaye hareketleri (Finans hesabı) ve GSYİH Büyüme oranının birbirine oldukça yakın ilişkili olduğu. Konuyu grafiklerle destekleyen Ege Yazgan, büyümenin gerçekleşmesindeki finansal akımlara dikkat çekiyor. Bunun yanında da özellikle 2008 yılından sonra kriz önlemi olarak gerçekleştirilen niceliksel gevşemenin sonuçları -finans hesabındaki büyüme- yine grafikte fark ediliyor. Hocanın sunumunda dikkat çeken bir başka konu ise imalat sanayi ile sanayileşme arasında bir bağlantı kurulması ve imalat sanayi istihdamının toplam istihdamdaki oranı Türkiye’de en fazla %21 (2008 yılında) olurken Güney Kore’de %35,9 (1991), Japonya’da %33,7 (1973 yılında), ABD’de %34,1 (1951 yılında) ve Almanya’da %46,2 (1965 yılında) şeklinde gerçekleşmiştir. Ege Yazgan, yüzde ile ifade ettiği rakamları, o ülkelerde imalat sanayinin istihdamdaki payının en fazla olduğu yıllardan almış ve bizim oranımızla kıyaslamış. Bizdeki dönüm noktası olan %21 oranı diğer ülkelere kıyasla oldukça düşük gözükmektedir. Hoca bu duruma, “Acaba erken endüstrisizleşme midir?” diyor. Bunlarla beraber aynı zamanda sunumunda cari işlemler dengesi, ihracatta yerli katma değeri ve enflasyon gibi konulara da değindi.

Panel sırasında Mahfi Eğilmez http://simditahmin.com/tr/ana-sayfa/ sitesine değindi ve Ege hocanın bu çalışmasına dikkat çekti.

Akabinde TEPAV’daki çalışmalarından tanıdığımız Prof. Dr. Güven Sak sunum yaptı. Güven Sak’ın sunumunun başlığı “Yeni büyüme stratejisinde sermaye piyasalarına iş düşer mi?” idi. Hoca yeni bir kalkınma planının gerekliliğine vurgu yaptı ve örneğin 2007-2017 yılları arasında neler yaşandığını anlattı. Bu yaşananlar ile anlatmak istediği artık çok farklı, çok başka bir dönemde olduğumuz. Dünya çok hızlı değişiyor. Bulunduğumuz bu dönemde sermaye piyasalarına her zamankinden daha fazla ihtiyacımız olacağına vurgu yaptı. Yoğun olarak üzerinde durduğu konular, ileri teknolojili ürün ihracatı, startuplar[1] ve ülkemizde hiç olmayan unicornlar (1 milyarın üzerinde değere sahip olan startuplar).

Bir başka önemli panel ise “Büyümek için Kaynak Gerek: Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımları” konulu idi. Panel İngilizce olarak sunuldu. YASED Genel Sekreteri Özlem Yiğit’in moderatörlüğünde ve Unilever Türkiye, Orta Asya ve İran Yönetim Kurulu Başkanı Harm Goossens, T. Garanti Bankası A.Ş. Yönetim Kurulu Üyesi Javier Bernal Dionis, T.C. Başbakanlık Türkiye Yatırım Destek ve Tanıtım Ajansı Baş Proje Direktörü ve Khazanah Turkey Regional Office Danışmanlık Hizmetleri A.Ş. Direktörü Zafer Sönmez katkıda bulundular. Neden Türkiye’ye yatırım yapılmalı? gibi sorulardan hareketle konu anlatılmaya çalışıldı. Türkiye’nin genç nüfusa sahip olması sahip olduğu en önemli avantajlardan biri. Yapısal reformların önemi çok büyük. Harm Goossens sunumunda Unilever’in Türkiye ile adeta özdeşleştiğine vurgu yaparak yatırımların devam edeceğini ifade etti.

İkinci gün, ekonomiden sorumlu Başbakan Yardımcısı Mehmet Şimşek’in CNN Türk Genel Müdürü Erdoğan Aktaş ile yapacağı röportaj takip edildi. Mehmet Şimşek, ülkemizin iyi analiz edildiği takdirde çok cazip fırsatlar sunduğunu, sıkıntılar olsa da bu sıkıntıların çok az zararla kapatılmaya çalışıldığı ve eğitim gibi reformlardan bahsetti. Mehmet Şimşek, Türkiye’nin yaşadıklarının başka bir ülke tarafından yaşanması durumunda büyüme gibi şeylerin tartışılması yerine ülkenin depresyona girip girmeyeceğinin tartışılabileceğinden bahsetti.

Röportajdan sonra gerçekleşen birçok değerli etkinlik oldu. Şüphesiz en ilgi çekici olan “Blokchain ve Finansal Piyasalara Etkisi” isimli sunumdan bahsetmek yerinde olur. Panelde Moderatör olarak Takas Bank Genel Müdür Yardımcısı Ekrem Arıkan, Defterhane Blockchain’den Cemil Şinasi Türün, Bankalararası Kart Merkezi Genel Müdür Yardımcısı Celal Cündoğlu, State Street Corporation Genel Müdür Yardımcısı Dr. Pınar Emirdağ ve NGN Bilgi ve İletişim Hizmetleri Genel Müdür Yardımcısı Ufuk Yaşıbeyli konuşmacı olarak bulunuyordu.

Panelde ilk konuşmacı olarak Dr. Pınar Emirdağ, bitcoin’in altında yatan blockchain teknolojisinin ortaya çıkışı ve gelişimi ile ilgili bilgilerini aktardı ve finans piyasalarında, örneğin türev piyasalarında sözleşmelerde kullanılabilirliğini tartıştı. Pınar Emirdağ’ın teknik olarak bitcoin’i tanımlaması ve anlatmaya çalışması panelin devamının daha anlaşılabilir olmasını sağladı.

İkinci konuşmacı olarak Ufuk Yaşıbeyli uzun yıllardan bu yana kullanılan vadeli çeklerden bahsederek vadeli çekleri bitcoine benzetti. Ufuk bey sunumunun ilerleyen sürecinde ise Türkiye’nin cari fiyatlarla GSYİH ile satın alma gücü paritesiyle GSYİH arasındaki farktan bahsetti. Bu farkın ise kısmen vadeli çeklerden oluşabileceğini ve vadeli çeklerin gelecekte bitcoine çevrilebilecek bir enstrüman olduğuna değindi.  Türkiye, dünyada cari fiyatlarla GSYİH’de 18. İken satın alma gücü paritesine göre GSYİH’da 13. Sıradadır. Ama paritenin teorik ayrıntılarına ve diğer ülkelerin konumlarına bakılacak olursa bu durumun sadece Türkiye’ye özel bir durum olmadığı görülecektir.

Bir diğer konuşmacı Celal Cündoğlu kuruluşların bitcoin, blockhain hakkında çalışmalarından bahsedip, kendilerinin yaptığı sistemde keklik adında yarattıkları akıllı sözleşmeli bir bitcoin para sistemini anlattı. Yaptıkları örnekteki kripto paraları çalışanlarına test etmek amacıyla verdiklerinden bahsetti ve örneği ayrıntılarıyla uygulamalı olarak anlattı. Son olarak ise Cemil Şinasi Türün söz aldı ve söz konusu teknolojinin global alanlarda kullanımdan bahsetti. Blockchain teknolojisini bir güven teknolojisi, aracısızlaştırma ve güvenli doğrulama yöntemleri olarak tanımlayıp örnekler vererek sunumunu yaptı.

İlaveten kongrenin ikinci günü Pamukkale Üniversitesi’nden “laissez faire Dergisi” nin editör yardımcısı Doğukan Günay ve ekip arkadaşları, kendi imkanlarıyla çıkarttıkları dergiyi tanıtmaya çalıştılar. İlgilenenler tanıtım sayısını ücretsiz indirebilirler.  https://yadi.sk/i/5jZ-vPtW3Nk7z3.

 

[1] Hızlı büyüme için tasarımlanmış ve buna müsait, teknolojiyi sunan ve kullanan, geniş kitlelere hitap eden ve sunduğu hizmeti kullanıcıya ulaştıran, ihtiyaç gideren (yeri geldiğinde ihtiyaç haline dönüştüren), sürekliliğe sahip ve gelişmeye -geliştirmeye- müsait girişim fikirlerdir.

Yazar Hakkında

Gökhan Özenci / TESA Ekonomi Masası Yazarı 

Trakya Üniversitesi

İktisat Anabilim Dalı Yüksek Lisans Öğrencisi

Bizi sosyal medyada takip edin
Arkadaşlarınızla Paylaşın:

Bize Katılın

Siz de bizimle gönüllü olarak çalışmak ister misiniz?
İletişim formunu doldurun, sizinle irtibata geçelim.

İletişim Formu İçin Tıklayın

Türkiye Sermaye Piyasaları Kongresi 2017” üzerine bir düşünce

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Social media & sharing icons powered by UltimatelySocial