Musul’daki Savaş Korkusu Sünni-Şii Çatışmasında Yeni Bir Pencere Açabilir

Türkiye’nin savaşta Işid’e karşı rolü hakkındaki karışıklık ve yok sayma, Irak’ta Sünni ağırlıklı ülkeye karşı endişe uyandırıyor.

Iraklı göstericiler geçtiğimiz aylarda İsrail bayraklarıyla beraber Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın posterini yakıyor.

Fotoğraf: Nabil al-Jurani/AP

Kuzey Irak’taki Musullu IŞİD teröristlerini bölgeden çıkarmaya yönelik askeri operasyonlar, İslam’ın Sünni ve Şii mezhepleri arasındaki çatışmanın bir cephesine dönüşme riskini taşıyor. Türkiye’nin uzlaşmaz yaklaşımı nedeniyle de çatışmalar ifrat boyutuna varıyor. 

Türkiye başbakanı Binali Yıldırım, Türk birliklerinin Bashiqa bölgesinde karşı koymaya hazır bulunduğunu, Musul’un dışındaki Işid kuvvetlerini ağır silahlar, tanklar ve havan toplarıyla vurduklarını ifade eden raporları onayladı. Yıldırım, bombardımanın ardından Kürt peşmerge kuvvetlerinden de destek talep edildiğini söyledi.

Fakat Irak’ın operasyonlara katılımı Türklerin dahil olmasını net bir şekilde reddetti. “Pazartesi günü Musul’un başkent olduğu Irak bölgesini kast ederek “(Irak) Ninova’nın özgürlüğü için hiçbir operasyona Türklerin katılmasını kabul etmiyor” dedi.

Irak’ın şaşırtma yöntemleri bilhassa Sünni Müslüman olan Türkiye’nin amaçları hakkında Bağdat’ta derin kaygılara yol açıyor. Şii lideri, İran asıllı Irak başbakanı Haider al-Abadi, önceden Sünni cihadçı Işid’e bir ülkeden yardım ettikleri söylenen Iraklı kara kuvvetlerine göz açtırmamak konusunda baskı görüyor.

Türkiye’nin uzun dönemli hamleleri de sorgulandı. Etkileri geçtiğimiz Temmuz ayında ordunun başarısız darbe girişimiyle artan aşırı Türk milliyetçileri, Türkiye’nin tarihi iddiası olan Musul, Kerkük ve Osmanlı İmparatorluğu’nun hakimiyetindeki Kuzey Irak bölgelerinde Türkiye’nin hak sahibi olduğu fikrinde kararlılar.

ABD Savunma Bakanı, Ash Carter, solda, cuma günü Ankara’da Binali Yıldırım ile görüşü. Fotoğraf: Türkiye Başbakanlık Basın Bürosu/EPA

Geçici ve uygun bir ittifak ortaya çıkarılabilir. Başbakan Yıldırım, Ankara’nın operasyon nedenlerinin basit olmadığını itiraf etti. Güvenli bölge oluşturmanın bir amacı da bölücü örgüt PKK’nın Güneydoğu Anadolu’da ayaklanma için boşluk bulmasını engellemek. Suriye’de ne yaptıysak, Irak’ta da yapacağız’’ diye ekledi. 

Yıldırım, ‘’Bölgede güvenli bir sığınak olmasının gerekli olduğunu ve bunu arzu ettiğimizi bildiriyoruz. Çünkü bu ortak bir sorundur ve PKK, hem Türkiye hem de Kuzey Irak için bir tehdit unsurudur.’’ açıklamalarında bulundu.

Musul şehrinin, Irak askerinin büyük ölçüde güney bölgesinden oluşturulan Şii güçleri tarafından çevrelenmesi Türkiye’yi endişelendiriyor. Türkiye, Musul operasyonunun önemli bir parçası olmanın arzusu içindedir. Şii militanların geçmiş deneyimleri, Sünni şehirler olan Felluce ve Ramadi şehirlerinde yaşanan mezhepsel vahşet suçlamaları ile doludur.

Hürriyet gazetesinin bölgesel analizcisi olan Hasan Koni’ye göre, Ankara,bölge politikasını tasarlayanlardan biri olarak etkisini arttırmak ve son hamleyi kendisinin yapmasını istiyor. Amaç Işid yenildikten sonra Suriye Devlet Başkanı Beşar Esad’ı öyle veya böyle, tahttan indirmek.

Hasan Koni, ‘’Orada bir algı var, Ortadoğu yeniden dizayn ediliyor ve bu durum Irak’ın ve Suriye’nin toprak bütünlüğünü ve birliğini riske atmaktadır. Suriye’yi destekleyen Rusya ile Irak’ta söz sahibi olmaya başlayan İran ‘’bu durumdan nasıl yarar sağlarız ve bir pay alabilir miyiz duygusu içerisindeler.’’ açıklamalarında bulundu.

Koni, diğer faktörün ise petrol olduğunu söyledi. Neden Musul ? Petrolden dolayı. Türkiye Suudilerin zenginliklerine bakıyor. Türkiye 2000’lerden itibaren‘’eğer petrolümüz olsaydı, Sünnilerin lideri biz olabilirdik.’’duygusunu geliştirmeye başlamıştı.

ile ilişkilerinde ince bir çizgi üzerinde yürüyen ABD, geçen yıl ki yaşanan tüm çatışmalarda Suriye’de büyük askeri rol oynayan Rusya Türkiye’nin Musul operasyonuna katılmayacağını vurgulamaktadır. Türkiye’nin hava, topçu ve özel kuvvetlerinin desteği sınırlı olacaktır. Dışişleri Bakanı Çavuşoğlu ‘’Kara operasyonuna katılmak Türkiye ve diğer ülkeler için söz konusu bile olamaz.’’ Açıklamasında bulundu.

Fakat İbadi Ankara’nın yardımını istememekte kararlı: ‘’Ben, Türklerin bu operasyona katılmak istediğini biliyorum. Biz onlara söyledik: Teşekkür ederiz, bu Irak’ın idare edeceği bir şeydir, Musul’u Iraklılar kurtaracaktır.’’

Kaynak: https://www.theguardian.com/world/2016/oct/24/fears-battle-for-mosul-open-new-front-wider-sunni-shia-conflict-iraq-turkey

Çevirenler Hakkında

Bizi sosyal medyada takip edin
Arkadaşlarınızla Paylaşın:

Bize Katılın

Siz de bizimle gönüllü olarak çalışmak ister misiniz?
İletişim formunu doldurun, sizinle irtibata geçelim.

İletişim Formu İçin Tıklayın

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Social media & sharing icons powered by UltimatelySocial