Donald Trump’ın %3 Olan Büyüme Planı Sadece %1’i Etkiliyor

Kenneth Rogoff

İngilizce aslından çeviren: Gökhan Özenci

Donald Trump, kendi politikalarının önümüzdeki yıllar içinde %3 ile %4 arası sürekli bir büyüme sağlayacağı ile övünüyor. ABD’nin %2’lik bir büyüme sağlarsa bile şanslı sayılacağını öngören Wall Street ve Federal Reserve de dahil olmak üzere pek çok uzman kararına rağmen onun öngörüsü çok zayıf.

Fakat Trump’ın haklı çıkması için hiç ihtimal var mı? Öyle olsa bile onun politikaları bunda ne derece etkili? Bununla beraber hızlı büyüme, çevreye ve gelir eşitsizliğine ilişkin uzun vadeli ciddi maliyetleri beraberinde getirmez mi? Borsayı sadece büyüme oranı ilgilendirebilir, ama Amerikalıların çoğu büyümenin nasıl sağlandığı konusunu irdelemeli.

Trump’ın ABD’nin genel ekonomik büyüme oranı tahmini hiç de gerçekçi görünmüyor. Ekonomik veriler düzenli bir şekilde aktarılarak yıllık oranın şimdiden % 2.5’e yükseldiğini ima ediyor. Trump ve uzmanları burada kabaca ayrışıyor. Diğer taraftan Trump’ın başkanlık döneminin ilk altı ayında 1 milyondan fazla iş imkanı yaratılarak sağlıklı ve sağlam istihdam artışları oldu ve hisse senetleri yeni zirvelere doğru yükseliyor. Her ikisi de yüksek tüketim ile devam ediyor.

Bu performans göz önünde bulundurulduğunda yıllık %3’lik büyüme bir mucize olacaktır. Ve Trump’ın hedefine ulaşması yönetimin birden bire daha tutarlı hale gelmesi ile mümkün görülmektedir ki bu da ancak bir mucize olur.

Elbette, bu yılki büyüme Barack Obama’nın başkanlığı sırasında elde edilen sonuçların birçok açıdan devamı niteliğindedir. Dev bir gemi gibi ABD ekonomisinin de rotasını değiştirmek uzun zaman alır. Ve Trump ekonomik gündeminden ekonomik aktörlerinden bir kısmını ABD Kongresi sayesinde elde etmeyi başarsa bile, büyümenin etkileri 2018 yılına kadar hissedilmeyecektir.

Şüphesiz, Trump Çevre Koruma Ajansı’nı(kömür madenciliğine yardımcı olan) ihlal etti, mali denetimi yumuşattı(bankalar için önemli), ve tekelcilik karşıtı yaptırımı biraz gevşetti(Amazon ve Google gibi teknoloji tekelleri için hoş bir gelişme). Ama onun ana politika girişimleri olan kurumlar vergisi reformu ve altyapı harcamaları taslak halinde kaldı.

Trump’ın korumacılığı arttırma ve göçü ciddi olarak azaltma planları, uygulansa her ikisi de büyümede oldukça ciddi ters etkiye sebep olurlar(yine de, adil olmak gerekirse, ekonominin ihtiyaçlarına uygun olarak bir göç düzenlemesi getirme önerisi, Kanada ve Avustralya da dahil olmak üzere birçok ülkede zaten uygulanıyor.)

Belki de Trump’ın ekonomide alacağı en önemli tek karar, Janet Yellen’in yerine başkan olarak Federal Rezerve Kurulu’na kimin gelmesi gerektiği yönündeki seçimidir. Trump diğer atamalarında generalleri ve iş adamlarını teknokratlara tercih etti. Genel olarak, son yıllarda en başarılı bankacılar tam da Trump’ın uzak durduğu uzman türleri arasından çıkıyor.

Trump kimi atıyorsa, doğrudan doğruya büyük zorluklarla karşı karşıya kalabilir. Sıkılaştırılan bir işgücü piyasasına rağmen düşük ücret artışının devam etmesi pek olağan değil ve ücretlerdeki her büyük artış fiyatlar üzerinde yukarı yönlü güçlü bir baskı oluşturacak(yine de, otomasyon ve küreselleşmeden kaynaklanan ücretler üzerindeki aşağı yönlü acımasız baskı göz önüne alındığında, yakın gelecekte böyle bir durum olmayabilir).

Fed’in olası bir geçiş sürecinde yüksek ücret artışını nasıl ele alacağı kritik olacaktır. Eğer politika yapıcılar, faiz oranlarını çok hızlı bir şekilde yükseltirse sonuç durgunluk olacaktır. Eğer oranları çok yavaş yükseltirlerse, enflasyon rahatsız edici derecede yüksek oranda ve derin olabilir.

Evet, Trump özellikle ekonomi politika yapımını normalleştiren bir yol bulursa, büyüme rakamını elde edebilir(bu ise tweet fırtınalarını sabırlı ve dayanıklı politika analizine tercih ediyormuş gibi gözüken bir başkan için son derece belirsizdir). Fakat ABD % 3’lük hedefine ulaşsa dahi, Trump’ın umduğu gibi her derde deva olmayacaktır.
Öncelikle, hızlı büyümenin mevcut eşitsizliğe doğru eğilimi tersine çevirmesi olası değildir, ve özel sınıfların veya şirketlerin eylemlerine yönelik olarak hedeflenen küçük başkanlık müdahaleleri pek değişmeyecek. Tersine, sermaye sahiplerinin asıl fayda sağlayanlar olmaya devam edeceğini varsaymak için hiçbir neden yoktur. Son olarak, bu eğilim tersine gidebilir, ama henüz gerçekleşmekte olduğuna o kadar emin olmazdım.

Eğer çevresel bozulma ve artan eşitsizlik ekonomik büyümeyi çok karışık olumlu özellikleriyle birlikte olumsuz özellikleri de olan bir araç haline getirirse, ABD’nin buna çok fazla odaklanması hata olmaz mı? Tam olarak değil. Daha yüksek büyüme oranları özellikle ekonomik hareketlilikte büyük iştirakçi olmaya çalışan küçük işletmeler ve yeni başlayan işletmeler için kısmen iyi sayılır.

Son zamanlardaki düşük büyüme oranları, potansiyel girişimcileri eyaletler arasında hareket etme veya iş değiştirme konusunda daha isteksiz hale getirdi ve genel olarak ekonomik hareketliliği azalttı. Ve eğer ABD ekonomisi uzun bir süre için ciddi manada zayıflamış olursa, bu ABD’nin rakipleri üstünde önemli bir askeri üstünlüğe sahip olmadığı bir günü gündeme getirebilir.

Trump gibi, ABD ordusunun deniz aşırıya ilgisini azaltmak isteyenler, bunun endişe edilecek bir şey olmadığını savunabilirler, ancak yanılıyorlar. Hala, daha geniş paylaşılan ve çevre açısından sürdürülebilir bir büyümeyi üreten politikalar, mevcut dağıtım trendlerini sürdürecek ve birçok Amerikalının üzüntülerini artıracak politikalardan çok daha iyidir. Trump 2018 ve 2019’da büyüme hedeflerine tam ulaşsa bile – o sadece – borsa sadece iç açıcı olabilir.

• , Harvard Üniversitesi’nde ekonomi ve kamu politikası profesörüdür. 2001 yılından 2003 yılına kadar IMF’in baş ekonomisti idi.

Kaynak: https://www.theguardian.com/business/2017/sep/11/donald-trumps-3-growth-plan-is-only-for-the-1

Çevirmen Hakkında

Gökhan Özenci

Trakya Üniversitesi

İktisat

Bizi sosyal medyada takip edin
Arkadaşlarınızla Paylaşın:

Bize Katılın

Siz de bizimle gönüllü olarak çalışmak ister misiniz?
İletişim formunu doldurun, sizinle irtibata geçelim.

İletişim Formu İçin Tıklayın

Donald Trump’ın %3 Olan Büyüme Planı Sadece %1’i Etkiliyor” üzerine bir düşünce

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Social media & sharing icons powered by UltimatelySocial