19. Yüzyıldaki Kız Öğrenciler Harita Çizmede İnanılmaz Derecede İyilerdi

Caroline Chester, 15 yaşında 1816 yılında Connecticut’taki Litchfield Academy’de bir kız öğrencisiydi. Chester, ustalıkla Shelton ve Kensett’in okul ödevi için coğrafya öğretmek ve hattatlığa yönelik hazırladıkları, Birleşik Amerika’yı gösteren haritayıustalıkla kopyalamış ve basmıştı.

Bu dönemde birçok okul, öğrencilerinden harita çizmelerini ya da yeniden yapabilmelerini, hayatlarının geri kalan kısımlarında ise kendilerine yardım edebilecek becerileri öğrenmeleri açısından bir şeyler kazandırabilmek isterdi.

19. yüzyıl başlarında güzelce detaylandırılmış yukarıdaki Birleşik Amerika haritası günümüzde bir markete götürülseydi koleksiyoncu tarafından çabukça terslenirdi. Bunun sebebi ise iyi bilinmiş bir haritacı ya da prestijli bir harita yayımlayıcısı tarafından yapılmamış olmasıdır. Bu harita 15 yaşındaki bir kız tarafından okul ödevinin bir parçası olarak elle çizildi.

Kısa bir süre içinde 19. yüzyılın başlarında Birleşik Amerika’daki birçok kız öğrenciden ayrıntılı haritalar çizmeleri ve aynı zamanda var olan haritaları kopyalayıp tekrar çizmeleri, eğitimlerinin merkezi bir parçası olması bekleniyordu. ”Bu durum 30 yıl boyunca geniş bir popülariteye sahipti. ”Denver Üniversitesi’nden Susan Schulten: ”Şansınız varsa 1800’den 1835’e kadar olan haritalardan birine rastlarsınız.” 

Koleksiyoncular arasında kız öğrencilerin haritaları daha popüler hale gelmeye başlamıştı. Normal olarak birkaç yüz dolara ya da birkaç bin dolara gidiyor bu tablolar. Bunlardan birini ilk gördüğüm zaman geçen sene Boston Halk Kütüphanesi’nde idi ve (aşağıda) kadınlar üzerine bir sergide sunulan haritalardı. Uzaktan küçük basılmış haritalar gibi görünüyordu ve 7 veya 8 inç genişliğindelerdi. Tablolara yaklaştıkça el çizimi olduğunu söyleyebiliriz ama tam olarak önünde durana kadar el çizimi gibi görünmez ve sadece harflerden bir öğrenci tarafından çizildiğini tahmin edebilirsiniz. Bu haritanın sahibi Mary Johonnot idi ve muhtemelen 1828 yılında 16 yaşındayken çizdi bu haritayı.

Mary Johonnot’ın haritası üzerindeki Birleşik Amerika harfleri güzel, zarif ve temiz bir şekilde çizilmiştir.

 Bu pratik, muhtemelen Avrupa temelli olmakla beraber, o zamanlar devlet arasında popüler olmaya başlayan kadın akademileri arasında yayıldı. Schulten’in söylediği gibi; erkeklerin güzel bazı harita örnekleri de olmasına rağmen (David Rumsey’s koleksiyonunda olduğu gibi) onlara harita çizmek yerine genelde inceleme ve denizcilik öğretilirdi. Kızlar için dürtü onları haritacı olmaya ya da coğrafyacı olmaya hazırlamadı. Harita çizmek onların kazançlarını sağlamalarına, saklı tutmalarına, genel kültürlerini göstermelerini, iyi bir vatandaş olmalarını ve sanatçı ruhlarının yeteneği ile havalarını arttırmalıydı.

”Devrim sonrası kız eğitiminin merkez amacına gayet uymaktaydı bu işler.” Mapping the Nation adlı bir kız öğrencinin çizdiği kitabı incelerken ilk kez araştırmaya başlayan Schulten’in dediklerinden biriydi. O zamanlar coğrafya, kızları kültürlü ve okur-yazar haline getirmek için uygun bir yol olarak görünüyordu. Schulten’e göre bu onları hayatın faydalarına ve sosyal değişime hazırlıyor.

Bir başka ana amaçlarından biri bu çizilen haritaların sanatların efendisi olan hattatlık idi ve gördüğüm birçok kız çocuklarının çizdiği haritalarda bu işe yaramıştı. Yazılar çok dikkatli ve temizdir. Birçok yazı tipi, boyutu ve çeşitli tarzda devletlerin, şehirlerin ve nehirlerin ağırlıklarındaydılar. Bu haritalar tıpkı profesyonel bir şekilde yapılmış gibi

Öğrenci olan Harriet Baker Windsor, Vermont’taki Mr. Dunham’ın okulunda 1819 yılında Hattatlığın Kitabı ve Haritalar isimli bir eser çıkardı ve bunu devlet haritaları ile doldurdu. Connecticut gibi ve zarifçe yazılmış devletlerin tanımlamaları sanatsal coğrafi düzenlemeler sayfadaydı.

 Schulten: ”Beni onlara götüren, çokça çizim türü olan yazılardı.” ”Bazen şunları not ettim; hattatlığa çok dikkat etmişlerdi ve yazılarda kronik yazım hataları vardı.” Bu haritalar çok yoğun emek verilmiş ödevlerdi ve aylarca sürmese de  haftalar alıyordu bitmesi. Peki bunu nasıl yaptılar ? Schulten, haritaların nasıl bu kadar nadir yapıldığı hakkında bilgiye sahip olduğunu söylüyordu; ama birkaç teknik kullanılıyordu. Haritaları kopyalayan öğrenciler, kılavuz olarak orijinal haritaların üzerine ızgara koyuyorlardı . Daha sonra benzer ızgaraların üzerine beyaz boş kağıtları koyarak her küçük kutunun içindekileri görüş açısıyla kopyalıyorlardı. Her seferinde bir bakıp bir çizmek sürekli gözünü dikerek çizmekten daha kolaydı.

Haritaların birçoğu neredeyse tamamen kopyalandı ama bazıları çok kalın kağıtlar üzerindeydi kopya için. Bu durumlarda, öğrenciler zamandan kazanmak adına yaygın bir yöntem olan; karbon kopyasının bir türünü yapma yöntemini kullanırlardı. Öğrenciler grafiti ile birlikte, kağıdın bütün parçalarını kapsayacak kalem kullanarak kağıdın boş yüzünü yüz üstü yatırırlar ve orijinal halinin üstüne koyarlardı. Haritalar kopyalanırken bazı işaretçiler grafitiyi boş kağıdın dışına taşırırlardı.

Birçok teknik, baz alınan haritalar ve öğrencilerin karakterleri haritaların stillerinde büyük öneme sahipti ve bu diğer stillere öncülük etti. Bazen öğrenciler açıkça basılmış haritaya bakarak aynısını yapmayı deniyorlardı bu haritaları kopyalarlarken, detaylara inerler, yazı boyutu gibi, başlığın yeri ve düzgün çizgi içermesi dahil kopyalamaya çalışırlardı. Diğerleri ise sergilenen gerçek sanattı ya da öğrencilerin kendi kişisel dokunuşları ve süslemeleriydi.

Stephanie Cyr Boston Halk Kütüphanesi Haritacılıkta Kadınlar Sergisi Kuratör’ü ”Öğrenciler kendi sanatlarını, kendi dünyalarının tamamı erkekler tarafından domine edildiği zamanda ifade edebiliyorlardı.” diyor.

Mary’s Hall’daki Hattatlık ve arazi şekilleri olan bu el çizimi, Birleşik Devletler’in haritası olarak çok güzel görünüyor.

Kaynakhttp://news.nationalgeographic.com/2016/07/schoolgirl-maps-drawings-19th-century/


Çeviren Hakkında


Atilla Arda Beşen
İstanbul Üniversitesi
Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Bölümü

Bizi sosyal medyada takip edin
Arkadaşlarınızla Paylaşın:

Bize Katılın

Siz de bizimle gönüllü olarak çalışmak ister misiniz?
İletişim formunu doldurun, sizinle irtibata geçelim.

İletişim Formu İçin Tıklayın

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Social media & sharing icons powered by UltimatelySocial